FARMACEUTA

PO GODZINACH
Ikona powrót strzałka Ikona udostępnienia

Jak muzyka wpływa na organizm człowieka i jaki może być jej medyczny aspekt?

Czy w dzisiejszych czasach można odejść od farmakoterapii w okresie choroby? Czy jest możliwość, aby człowiek mógł zmniejszyć ból bez stosowania leków? Czy muzyka może mieć jakikolwiek wpływ na nasze zdrowie?

Zacznijmy zatem od pojęcia „muzyka”, by odpowiedzieć na powyższe, nurtujące pytania. Muzyka to sposób organizacji dźwięków w czasie. Jest również rodzajem sztuki wyrażający emocje przez dźwięki. Podstawami muzyki są melodia, rytm, harmonia i barwa dźwięku.

Muzyka, a medycyna

Odpowiadając na pytania we wstępie można rzec, że muzyka ma znaczący wpływ na zdrowie człowieka. Ta dziedzina sztuki istnieje już od czasów prehistorycznych. Poprzez muzykę człowiek odczuwa radość jak i pobudza swój mózg do procesów myślowych czy poznawczych.

Dopiero po II wojnie światowej muzykoterapię uznano jako środek terapeutyczny. Ma zastosowanie w psychiatrii, kardiologii, geriatrii, chirurgii, położnictwie, opiece paliatywnej jak i stomatologii. Niestety bardzo mały odsetek lekarzy przychyla się zastosowaniu muzyki w lecznictwie. Większość jest za użyciem farmakoterapii, niż za skorzystaniem z innych nie konwencjonalnych form leczenia.

Skupiając uwagę na muzykoterapii, wyróżniamy jej dwie formy: bierną i czynną. Muzykoterapia bierna pełni funkcję terapeutyczną i obrazuje się jako techniki relaksacyjne i wizualizacyjne. Muzykoterapia czynna połączona jest z ekspresją muzyczną jak ruch, śpiew czy grą na instrumentach.

Muzyka a schizofrenia

Uczeni Talwar jak i Tang zastosowali muzykoterapię bierną oraz czynną do leczenia schizofrenii. Wskazano zmniejszenie negatywnych objawów tej choroby. Poprawiły się zdolności komunikacyjne jak i zainteresowanie światem zewnętrznych u chorych. Maratos i jego współpracownicy pracowali nad wykorzystaniem muzyki w depresji. Podzielili pacjentów na dwie grupy. Pierwsza grupa była poddana terapii standardowej natomiast druga grupa dodatkowo miała wdrążoną muzykoterapię. Po trzech miesiącach zaobserwowano, że muzyka wykazała pozytywny wpływ na zmniejszenie objawów depresji. Nastąpiło obniżenie lęku jak i poprawiło się ogólne funkcjonowanie pacjenta.

Zmniejszenie bólu i wpływ na serce

Poprzez wydzielanie endorfin, muzyka znajduje zastosowanie w działaniu przeciwbólowym. Bernatzky jak i jego współpracownicy sprawdzali odczuwanie bólu u osób po zabiegach chirurgicznych przy użyciu muzyki. Wykazano, że pacjenci poprzez relaks, odczucie bezpieczeństwa obniżenie lęku i stresu przestali odczuwać ból w znacznym stopniu. Zmniejszono użycie leków jak i dodatkowo poza muzyką zapewniono odpowiednie środowisko pacjentowi.

Profesor Jacek Kubica oraz profesor Pośpiech opracowali program muzykoterapii u pacjentów z chorobami na podłożu kardiologicznym. Poprzez wypełnienie ankiet dotyczących preferencji muzycznych poddali pacjentów zabiegom, podczas których chorzy byli świadomi, bez narkozy, tylko ze znieczuleniem miejscowym. Pacjenci odbierali wszystkie bodźce z zewnątrz. Muzyka wpływała na aktywność układu nerwowego i wydzielniczego. Zmieniała napięcie mięśni jak i przyspieszała przemianę materii. Obniżała próg wrażliwości zmysłów. Regulowała nie tylko tętno, ale również i oddech. Najważniejszą zmianą był wpływ na regulację siły i szybkości krążenia krwi.

Poprzez łagodzenie stresu, lęku, bólu, nudności czy depresji muzykę wykorzystuje się również w onkologii. Może i nie prowadziła do regresji nowotworu, lecz zmniejszała szybkość rozwoju choroby. Obniżenie częstości bicia serca, oddechu i ciśnienia tętniczego miało wpływ na spowolnienie wystąpienia przerzutów. 

Zmniejszenie bólu przez muzykę znalazło zastosowanie u kobiet w ciąży jak i również po radykalnej mastektomii. Zadziwiającym doświadczeniem, było znaczne uspokojenie płodu, które w następstwie doprowadziło do łagodniejszego odczucia porodu przez kobietę ciężarną. Na oddziałach neonatologicznych muzykoterapia wpływała na wzrost nasycenia tlenem, zmniejszenie czynności serca i uspokojenie wcześniaków.

A jak ze szpitalnictwem?

Jeśli muzyka byłaby włączona do lecznictwa szpitalnego można by było w znaczący sposób obniżyć zastosowanie farmakoterapii na wielu oddziałach. Przy zastosowaniu muzykoterapii wpływamy również na stres, który może przynieść problemy w geriatrii. Opieka paliatywna czy nawet i stomatologia, stosując daną metodę, przyczyniłaby się do zwiększenia komfortu pacjenta.

Nie należy lekceważyć innych metod leczenia. Można osiągnąć poprawę u pacjentów na różnym podłożu chorobowym. Nie tylko lekami wpływamy na rozwój choroby, ale i również poprzez zwiększenie szczęścia, euforii czy bezpieczeństwa i spokoju psychicznego człowieka.

Literatura

  • podles.pl. [Online] https://podles.pl/muzyka-definicja-czym-jest-muzyka.
  • Stańczyk Małgorzata M. Muzykoterapia w procesie kompleksowego leczenia pacjentów onkologicznych. Music therapy in complex treatment of oncology patients. [red.] Pracownia Muzykoterapii Wielkopolskie Centrum Onkologii w Poznaniu. Hygeia Public Health.
  • Paszkiewicz-Mes Emilia. Muzykoterapia jako metoda wspomagająca leczenie. Music therapy as a supportive element in medical care. [red.] Zakład Nauczania Pielęgniarstwa z Pracowniami Praktycznymi Oddział Pielęgniarstwa i Położnictwa, Wydział Nauk. Hygeia Public Health.
  • STRZELECKI WOJCIECH. MUZYKA RELAKSACYJNA I AKTYWIZUJĄCA W DZIAŁANIACH TERAPEUTYCZNYCH I LECZNICZYCH. Pielęgniarstwo Polskie.
  • Rymaszewska Joanna. Music therapy in dementia disorders.
  • Stańczyk Małgorzata M. TERAPEUTYCZNA WARTOŚĆ MUZYKI.

Rekreacja

Jagodowy szlak w Beskidzie Żywieckim. Maciej na szlaku.

Słyszeliście kiedyś o jagodowym szlaku w Beskidach? Taką nazwę można przypisać pętli prowadzącej przez trzy hale w Beskidzie Żywieckim. Mowa o Hali Boraczej, Hali Lipowskiej i Hali Rysiance. Na każdej z nich znajduje się schronisko. W nich natomiast serwowane są jagodzianki. Każda jest inna i każdą warto spróbować! Jakby tego mało, podczas wędrówki czeka na nas mnóstwo wspaniałych widoków! Wycieczkę po jagodowym szlaku w Beskidzie Żywieckim najlepiej jest rozpocząć w miejscowości Żabnica. To niewielka wieś, położona niedaleko Żywca w uroczej dolinie, u stóp potężnej Romanki (1366 m n.p.m.). Trasa, którą chcę Wam zaproponować, ma formę pętli. Oznacza to, że nie ma znaczenia, w którą stronę pójdziecie i tak zobaczycie wszystko, co opisuje. Ja proponuję, aby najpierw udać się na Halę Boraczą.

Zobacz więcej Czarna strzałka w prawo